هفته ۲۳ بارداری بخشی از سهماهه دوم است. جنین در حال رشد است و ممکن است حرکاتش را واضحتر حس کنید. در این راهنما، رشد جنین، تغییرات بدن مادر، مراقبتهای این هفته و زمان مراجعه به پزشک را مرور میکنیم.
خلاصه هفته ۲۳: قد جنین از سر تا پاشنه حدود ۲۸٫۹ سانتیمتر است؛ الگوی خواب و بیداری و حرکات او بیشتر به چشم میآید. برای غربالگری دیابت بارداری که معمولاً در هفتههای ۲۴ تا ۲۸ انجام میشود، با پزشک یا ماما هماهنگ کنید.

رشد جنین در هفته ۲۳ بارداری
بر اساس راهنمای NHS، طول جنین در این هفته از سر تا پاشنه حدود ۲۸٫۹ سانتیمتر است. این عدد میانگین است و اندازه هر جنین میتواند متفاوت باشد. جنین حرکات تنفسی را تمرین میکند، هرچند اکسیژن مورد نیازش همچنان از جفت میرسد. چرخههای خواب و بیداری او نیز شکل میگیرد.
به گزارش مایوکلینیک، برجستگیهای پوست کف دست و پا که پایه اثر انگشت و اثر پا هستند، در این دوره پدید میآیند. ریهها نیز شروع به ساخت سورفکتانت میکنند؛ مادهای که برای عملکرد ریه پس از تولد اهمیت دارد. این روند تا هفتههای بعد ادامه پیدا میکند.
حرکات جنین در هفته ۲۳؛ چه چیزی طبیعی است؟
بسیاری از مادران بین هفتههای ۱۶ تا ۲۴ نخستین حرکات را حس میکنند. در هفته ۲۳ ممکن است ضربههای ظریف، چرخش یا تکانهای پراکنده را تجربه کنید؛ نوع و زمان حسکردن حرکت در افراد متفاوت است. لازم نیست برای همه بارداریها یک عدد ثابت از حرکت در روز در نظر بگیرید. شناخت الگوی معمول حرکت جنین خودتان مهمتر است.
اگر احساس میکنید حرکت جنین کمتر از معمول شده، متوقف شده یا الگوی آن تغییر کرده است، همان موقع با ماما یا بخش زایمان تماس بگیرید. تا روز بعد صبر نکنید و برای اطمینان فقط به دستگاههای خانگی شنیدن ضربان قلب تکیه نکنید. اگر تا هفته ۲۴ هیچ حرکتی حس نکردهاید، موضوع را به پزشک یا ماما بگویید.

علائم و تغییرات بدن مادر در هفته ۲۳
ممکن است بزرگترشدن شکم، کمردرد، سوزش سر دل، گرفتگی ساق پا، احساس گرما یا خستگی را تجربه کنید. بعضی افراد مقدار کمی آغوز، نخستین شیر پستان، مشاهده میکنند. درد خفیف دندهها یا تنگی نفس خفیف نیز ممکن است رخ دهد. شدت علائم در هر بارداری فرق دارد؛ هر علامتی که شدید، ناگهانی یا نگرانکننده است نیاز به بررسی دارد.
برای راحتی بیشتر، وعدههای غذایی کوچکتر بخورید، به اندازه کافی آب بنوشید و هنگام استراحت وضعیتی انتخاب کنید که برایتان راحت باشد. برای کمردرد، وضعیت نشستن و ایستادن را اصلاح کنید و درباره ورزش مناسب بارداری با تیم درمان صحبت کنید.
مراقبتها و آزمایشهای نزدیک هفته ۲۳
سونوگرافی آنومالی
بررسی ساختار جنین معمولاً در بازه ۱۸ تا ۲۲ هفتگی انجام میشود. اگر هنوز این سونوگرافی را انجام ندادهاید یا پاسخ آن نیاز به پیگیری دارد، همین حالا با پزشک یا ماما هماهنگ کنید. درباره هدف و نتیجه این بررسی در مقاله سونوگرافی آنومالی جنین چیست؟ بخوانید.
غربالگری دیابت بارداری
غربالگری دیابت بارداری معمولاً بین هفتههای ۲۴ تا ۲۸ انجام میشود. زمان دقیق و نوع آزمایش به شرایط فردی و نظر پزشک بستگی دارد. اگر سابقه دیابت بارداری یا عامل خطر دیگری دارید، ممکن است برنامه متفاوتی لازم باشد. برای آشنایی بیشتر، مقاله دیابت حاملگی و راههای پیشگیری و درمان آن را ببینید.

تغذیه و فعالیت بدنی در هفته ۲۳
الگوی غذایی متنوع شامل سبزیها، میوهها، غلات کامل، منابع پروتئین و لبنیات یا جایگزینهای مناسب را دنبال کنید. درباره آهن، اسیدفولیک و دیگر مکملها مطابق نسخه پزشک عمل کنید. برای پیشنهادهای غذایی بیشتر به تغذیه مادر در هفته به هفته بارداری مراجعه کنید.
اگر بارداری بدون عارضه دارید، پیادهروی و فعالیت بدنی با شدت متوسط معمولاً مفید است. راهنمای ACOG هدف کلی ۱۵۰ دقیقه فعالیت متوسط در هفته را برای بارداری بدون منع پزشکی پیشنهاد میکند. از مقدار مناسب برای خودتان شروع کنید و اگر درد، سرگیجه یا علائم غیرعادی دارید، فعالیت را متوقف و با تیم درمان مشورت کنید.
چه علائمی نیاز به تماس فوری با پزشک دارند؟
خونریزی واژینال، خروج مایع از واژن، درد شدید یا مداوم شکم، سردرد شدید یا مقاوم، تغییرات بینایی، تورم ناگهانی صورت یا دستها، تب، درد قفسه سینه، تنگی نفس شدید یا کاهش حرکت جنین را جدی بگیرید. در این شرایط فوراً با پزشک، ماما یا مرکز درمانی تماس بگیرید. برای علائم شدید یا وضعیت اضطراری از خدمات اورژانس استفاده کنید.
پرسشهای رایج درباره هفته ۲۳ بارداری
اندازه جنین در هفته ۲۳ چقدر است؟
طبق NHS، طول جنین از سر تا پاشنه حدود ۲۸٫۹ سانتیمتر است. این مقدار تقریبی است و سونوگرافی و نظر پزشک برای ارزیابی رشد فردی اهمیت دارد.
آیا کمبودن حرکت جنین در این هفته طبیعی است؟
زمان شروع حس حرکت و الگوی آن متفاوت است. اگر حرکتها نسبت به الگوی معمول جنین شما کاهش یافته یا متوقف شدهاند، همان موقع با تیم درمان تماس بگیرید.
آزمایش قند بارداری چه زمانی است؟
این غربالگری معمولاً در هفتههای ۲۴ تا ۲۸ انجام میشود؛ زمان دقیق را از پزشک یا ماما بپرسید.
برای دیدن مسیر کامل رشد جنین، به راهنمای بارداری هفته به هفته و مطلب هفته ۲۱ بارداری سر بزنید.
منابع پزشکی
- NHS — Week 23 of pregnancy
- Mayo Clinic — Fetal development: The second trimester
- NHS — Your baby's movements
- ACOG — Routine Tests During Pregnancy
- ACOG — Healthy Eating During Pregnancy
- CDC — Urgent Maternal Warning Signs
این مطلب برای آموزش است و جایگزین ارزیابی پزشک یا ماما نیست.
















