Ooma
کاربر گرامی خوش آمدید.  ورود|عضویت
درمان اسهال کودکان زیر دو سال

کودکان زیر دوسال معمولا مستعد اسهال هستند به دلایل مختلف، مهمترین آن غذای آنهاست. تقریبا همه پدر و مادر ها اسهال را در این مرحله از زندگی کودک م.پا خود تجربه می کنند. اسهال در کودکان باعث درد، قرمزی مقعد و دهیدراته شدن آنها میشود. در این مقاله گروه سلامت بانوان اوما اطلاعات کامل و جامعی را درباره علت، علائم و درمان اسهال کودکان زیر دوسال در اختیار شما قرار می دهد:


اسهال چیست و چقدر اسهال در میان کودکان رایج است؟

کودکان معمولا مدفوع شل را تجربه میکنند که اسهال نیست. در صورتیکه اگر کودک بیش از معمول همیشه دفع مدفوع داشته باشد و موفوع آن آبکی باشد احتمال ابتلا به اسهال زیاد است. اگر کودک شما دفع مدفوع شل داشته باشد او دارای اسهال ملایم است. درحالیکه این مدفوع در چندبار در روز باشد اسهال شدید میشود. چه اسهال شدید باشد و چه ملایم، اسهال در کودکان هشداری است برای مراقبت بیشتر مادر. اسهال به تنهایی نگران کننده نیست مگر اینکه باعث دهیدراته شدن بدن کودک شود. در حقیقت هیدراسیون عارضه اصلی اسهال است. اگر کودک شما فعال است و مدام دور خانه می چرخد و آب می خورد کمتر نگران خواهید بود. اسهال معمولا در چند روز اولیه بهبود یافته و همه چیز مانند سابق میشود.

اسهال معمولا در کودکان 1 تا 5 سال بسیار رایج بوده و گاهی در هر هفته کودک ممکن است چند روز اسهال باشد [1].

علائم اسهال در کودکان زیر دوسال

 

درمان اسهال کودکان

در اینجا به چند علائم اسهال اشاره می کنیم:

** 5 تا 10 مدفوع آبکی، شل در یک روز

** مدفوع حاوی اجزای غذایی جامد است

** اسهال برای یکی دو هفته ادامه دار است و سپس به حالت اولیه بازمیگردد.

معمولا این نوع اسهال علائم خاص دیگری ندارد از قبیل تب، درد شکمی یا گرفتگی

در صورتیکه، کودک شما اگر عفونت داشته باشد. او این علائم را خواهد داشت:

علت اسهال در کودکان

دلایل زیادی برای بروز اسهال در کودکان وجود دارد. فرشته کوچولوی شما ممکنه عفونت باکتریایی یا ویروسی داشته باشد یا گاهی عدم تحمل غذایی، انگل گوارشی و یا مصرف آنتی بیوتیک.

1-عفونت ویروسی

ویروس های زیادی باعث اسهال میشوند. که رایج ترین این ویروس ها در کودکان شامل رتروویروس، آدنوویروس و کالیسیروس است. در حالیکه، کودک شما در کنار اسهال آبکی دارای علائمی مانند درد شکمی، تب، حالت تهوع، لرز و درد در ماهیچه ها دارد.

2-عفونت باکتریایی

باکتری هایی مانند اشرشیا، کمپیلوباکتر، سالمونلا، شیگلا و استافیلوکوس مسئول این نوع اسهال هستند. علائم این نوع ویروس اسهال شدید، درد شکمی شدید، تب و خون در مدفوع است.

3- انگل

مطمعن شوید که کودکتان دست هایش را با آب و صابون قبل از غذا خوردن میشورد. دستان کثیف باعث انتقال انگل میشود که آن باعث اسهال، تهوع، نفخ، مدفوع چرب و کرامپ شکمی میشود.

4-عفونت گوش

عفونت گوش چه ویروسی چه باکتریایی باعث اسهال میشود.در حالیکه عفونت گوش مانند استفراغ، تهوع و کاهش اشتها میشود (عفونت گوش در نوزادان: دلایل،علائم و درمان).

5-آنتی بیوتیک

آنتی بیوتیک با از بین بردن باکتری های داخل روده باعث اسهال کودکان میشود.

6- نوشیدنی های شیرین شده

این نوشیدنی ها حاوی مقدار زیادی فروکتوز و سوربیتول هستند که باعث اسهال کودکان میشود.

7-آلرژی غذایی

آلرژی غذایی نیز باعث اسهال میشود که همراه با درد شکمی، باد و نفخ شکم است. که علائم معمولا نیم تا یکساعت تا دو ساعت بعد از غذا خوردن اتفاق می افتد[3].

اسهال چقدر طول میکشد؟

اسهال معمولا 5 تا 7 روز طول می کشد. در حالیکه، بندرت اتفاق می افتد که دو هفته طول بکشد. اگر اسهال مرتبط با الگوی غذایی باشد، غذای او را تغییر دهید.

در درمان اسهال معمولا پزشک کودک را از نظر داروی مصرفی و سابقه خانوادگی بررسی میکند و سپس دمای بدن کودک، فشار خون او و علائم دهیدراسیون را چک میکند و محل درد و شدت آن را می پرسد. آزمایش خون و مدفوع نیز تجویز میشود.

مقاله پیشنهادی اوما: 22 درمان خانگی اسهال به روش آسان

درمان اسهال کودکان زیر دوسال

اسهال در کودکان زیر دوسال اگر با درمان خانگی و تغییر رژیم غذایی دو روزه خوب نشد با پزشک مشورت کنید:

1-آنتی بیوتیک

اسهال با منشع باکتریایی و انگلی آنتی بیوتیک تجویز میشود. باعث از بین بردن عفونت و علائم آن میشود. در مورد اسهال ویروسی باید 4 تا 5 روز صبر کنید بعد درمان آغاز شود.

2-رهیدراسیون

پیشگیری از دست دادن آب بدن کودک مهمترین اقدام است. که معمولا از محلول های دهانی رهیدراسیون استفاده میشود. اگر کودک شما استفراغ میکند از سرم استفاده کنید.

3-درمان بیماری های منجر شده به اسهال

اگر اسهال بخاطر بیماری های دیگر مانند بیماری التهابی روده بزرگ اسهال شده است ابتدا باید بیماری را برطرف کرد.

4-پروبیوتیک

این میکروارگانیسم ها بطور طبیعی در ماست وجود دارد. به کودک محصولات پروبیوتیک را بدهید (پروبیوتیک چیست+20 خواص درمانی آن).

5-افزایش دریافت چربی

رژیم کم چرب، بیشتر مستعد اسهال است. کودکان باید حداقل مصرفی چربی را در رژیم خود داشته باشند که شامل 30 تا 40 درصد کل انرژی می باشد که شما از طریق ماست، شیر، پنیر و پودینگ آن را تامین میکنید.

6-به حداقل رساندن آب میوه

کودکانی که مرتب آب میوه مصرف دارند مستعد اسهال هستند. قند این آب میوه ها در بدن قابل جذب نیست. آنها در کولون تجمع می یابند و باعث اسهال آبکی میشوند.

7-افزایش مصرف فیبر

رژیم کم فیبر باعث اسهال در کودکان یک تا 5 سال میشود. کودک را به خوردن میوه تازه، سبزیجات و غلات کامل تشویق کنید [4].

درمان اسهال کودکان با دارو گیاهی

حتما به یاد دارید که در دوران کودکی هنگام ابتلا به اسهال پدر، مادر یا مادربزرگ‌تان شما را به خوردن سیب تشویق کرده یا خوردن رنده شده سیب را برای بهبود اسهال توصیه می‌کردند. این شیوه یکی از مفیدترین و کاربردی‌ترین شیوه‌های درمانی در میان درمان‌های خانگی اسهال برای کودکان است. در این حالت باید دقت شود رژیم غذایی کودک نیز در طول روزهایی که به اسهال مبتلاست تغییر کند؛ به این ترتیب که در این روزها از دادن غذاهای آبکی مثل سوپ، خوراک یا انواع خورش‌ها به کودک پرهیز شود. خوردن کته یکی از بهترین غذاها برای کودک در این ایام است. لعاب برنج هم مفید است. اما موارد زیر هم در اسهال کودک ممنوع است:

نوشابه‌های قندی مانند آب‌میوه یا نوشابه‌های میوه‌ای شیرین شده، نوشابه کربنات‌دار (سودا)، چای شیرین، آب گوشت یا آب برنج به کودک ندهید؛ چون این مواد حاوی آب، املاح و قند مناسب نیستند و اسهال را تشدید می‌کنند [5].

درمان دارویی اسهال کودکان

هیچ داروی ضداسهالی را بدون تجویز پزشک به کودک ندهید، چون ممکن است این داروها برای کودک خطرناک باشد. در اسهال مداوم و کودکانی که در اثر ابتلا به اسهال نشأت گرفته از بیماری‌های مختلفی چون التهاب معده و روده دچار کم‌آبی خفیف تا متوسط شده‌اند، باید مایعات از دست رفته بدنشان جایگزین شود. برای جایگزینی مایعات و املاح از دست رفته هر سه تا چهار ساعت یک بار محلولی خوراکی به نام ORS (او آر اس) به کودک داده می‌شود [6].

پیشگیری از اسهال در کودکان زیر دوسال

 

پیشگیری از اسهال کودکان

مادران عزیر باید موارد زیر را برای پیشگیری از اسهال در کودکان زیر دو سال خود رعایت کنند:

  • شستن دست ها
  • تمیز کردن دستشویی
  • شستن خوب میوه و سبزی
  • رعایت بهداشت آشپزی
  • نوشیدن متعادل آب

چگونه در خانه از کودک خود مراقبت کنم؟

موارد زیر را در برنامه غذایی کودک خود رعایت کنید:

1-محدود کردن آب میوه و نوشابه

2-هیدراسیون دهانی (ORS)

3-مصرف غذاهای جامد

4- اطمینان حاصل کنید که کودک مقدار زیادی مایعات مصرف می کند و بدنش کم آب نمی شود.

5-  اگر به نوزاد شیر می دهید، شیردهی را ادامه دهید. شیردهی از اسهال جلوگیری می کند، و باعث می شود کودک سریعتر بهبود یابد.

6- اگر کودک شما هنوز پس از شیردهی تشنه است، با پزشک در خصوص مصرف Pedialyte یا Inalyte صحبت کنید. 

7-  هر 30 تا 60 دقيقه 2 قاشق غذاخوري Pedialyte يا Inalyte به کودک بدهید. 

8- اگر کودک بالا می رود، فقط کمی مایع به او بدهید. هر 10 تا 15 دقیقه یک قاشق چایخوری مایع به او بدهید. هنگامی که کودک استفراغ می کند غذاهای جامد به او ندهید.

9- داروهای ضد اسهال کودک به بیمار ندهید، مگر اینکه پزشک تجویز کند [7].

جلوگیری از تشکیل جوش پوشک

ممکن است کودک به علت اسهال دچار جوش پوشک شود (توصیه‌هایی برای درمان اسهال نوزادان) . برای جلوگیری از بثورات پوشک:

  • پوشک کودک را به طور مرتب عوض کنید.
  • باسن کودک را با آب تمیز کنید. تا زمانی که کودک اسهال است از دستمال مرطوب کننده استفاده نکنید.
  •  اجازه دهید باسن کودک در هوا خشک شود.
  •  از کرم پوشک استفاده کنید.

دست ها را به خوبی بشویید. اسهال ناشی از میکروب ها می تواند به آسانی منتقل شود.

رژیم غذایی در اسهال کودکان زیر دوسال

 

رژیم غذایی برای اسهال کودکان

رعایت کردن رژیم غذایی کمک زیادی به درمان اسهال کودکان میکند. کودکی که اسهال دارد بهتر است از مواد زیر مصرف کند:

  • موز
  • سس سیب
  • برنج
  • ماهی،مرغ،گوشت
  • پاستا
  • جو
  • سبزیجاتی مانند هویج، قارچ،چغندر
  • سیب زمینی
  • تخم مرغ پخته
  • ماست و پنیر( اگر مصرف ماست و پنیر اسهال را بدتر کرد حذف کنید)

یک نمونه رژیم غذایی در اسهال کودکان

غذاهایی که باید در اسهال کودکان اجتناب شود:

  • غذاهای چرب و سرخ شده
  • سوسیس و کالباس
  • دونات
  • پاستیل
  • آب سیب
  • نوشابه کربوناته
  • سبزیجاتی مانند بروکلی، فلفل، نخود و لوبیا، آلو، نخود فرنگی، تمشک [8]

مقاله پیشنهادی اوما: درمان اسهال و استفراغ در کودکان

علائم بی آب شدن بدن کودک را بشناسید:

  1. کاهش ادرار روزانه
  2. تیره شدن رنگ ادرار
  3. خشک شدن دهان
  4. خشک شدن چشم ها
  5. ضعیفی و سرگیجه
  6. خستگی [9]

چه زمان در اسهال کودک را به دکتر ببرم؟

اسهال معمولا خوب میشود اما اگر با علائم زیر همراه بود به پزشک مراجعه کنید:

اسهال باعث می شود بدن آب و مواد معدنی به نام الکترولیت ها را از دست بدهد. این مسئله منجر به کم آبی بدن می شود. نوزادان بسیار سریع - در عرض یک یا دو روز اسهال – کم آب می شوند - و این مسئله می تواند بسیار خطرناک باشد. اگر این نشانه های کم آبی را در کودک خود مشاهده کردید با پزشک کودک تماس بگیرید:

  •   ادرار کمتر
  •  تحریک پذیر شدن
  • خشک شدن دهان
  •  گریه بدون اشک
  • خواب آلودگی غیرمعمول 
  •  کاهش الاستیسیته پوست

همچنین اگر فرزند شما دچار اسهال شده است و کمتر از 6 ماه سن دارد و یا این علائم را دارد، با پزشک تماس بگیرید:

  •  تب 9/38 درجه سانتی گراد یا بالاتر
  • شکم درد
  •  وجود خون در مدفوع یا مدفوع سیاه، سفید یا قرمز
  • کندگی
  • استفراغ

1-Radlović N, Leković Z, Vuletić B, Radlović V, Simić D. Acute Diarrhea in Children. Srp Arh Celok Lek. 2015 Nov-Dec;143(11-12):755-62.

2-Kun Song Lee, Dong Soo Kang. How to Do in Persistent Diarrhea of Children?: Concepts and Treatments of Chronic Diarrhea. Pediatr Gastroenterol Hepatol Nutr. 2012 Dec; 15(4): 229–236.

3-Christine Marie George. Risk Factors for Diarrhea in Children under Five Years of Age Residing in Peri-urban Communities in Cochabamba, Bolivia. Am J Trop Med Hyg. 2014 Dec 3; 91(6): 1190–1196.

4-Antonietta Giannattasio, Alfredo Guarino and Andrea Lo Vecchio. Management of children with prolonged diarrhea. Version 1. F1000Res. 2016; 5: F1000 Faculty Rev-206.

5-S.K. Bhattacharya. Therapeutic methods for diarrhea in children. World J Gastroenterol. 2000 Aug 15; 6(4): 497–500.

6-Eugenia Bruzzese. Antibiotic treatment of acute gastroenteritis in children. Version 1. F1000Res. 2018; 7: 193.

7-Farzaneh Saberi,Shima Amini. Mothers' Roles in Prevention and Care of Diarrhea in Children of Aran and Bidgol, Iran. Nurs Midwifery Stud. 2014 Jun; 3(2): e19985.

8-Michelle F Gaffey, Kerri Wazny. Dietary management of childhood diarrhea in low- and middle-income countries: a systematic review. BMC Public Health. 2013; 13(Suppl 3): S17.

9- Dehydration and diarrhea. Paediatr Child Health. 2003 Sep; 8(7): 459–460.

 

امتیاز مطلب: 94%
94


  • profileelnaz elii1395/07/09

    سلام ببخشيد پروبيوتيك را بصورت دارو هم ميشه خورد؟

    • profileپزشک اوما1395/07/09

      سلام الناز جان پروبيوتيك براي كودكان هم بصورت قرص و هم شربت موجود است و براي درمان اسهال و يبوست و در كل بهبود دستگاه گوارشي مكمل خوبي بشمار ميرود